Prostat Kanseri Teşhisi Nasıl Yapılır? Tanı Koymak İçin Yapılacak Testler

0
176
prostat kanseri teşhisi

Erkeklerin belli bir yaştan sonra korkulu rüyası haline gelen ve görülme oranı gittikçe artan prostat kanseri, uzun yıllar boyunca yavaşça ilerleyen ve belirtileri fark edilmeyen bir hastalık olduğu için teşhisinin hastane ortamında yapılması gerekir.

Prostat kanserinin işaretleri sıklıkla ileri evrede, kanser büyüdüğünde görülse de erken prostat kanseri teşhisi son yıllarda daha hızlı şekilde yapılmaktadır. Prostat kanserinin en önemli işaretlerinden olan idrarda kan, sertleşme güçlüğü, sırt ve kalçalarda ağrı görüldüğünde mutlaka prostat testleri yaptırmak gerekir. Peki nedir bu prostat testleri? Prostat kanseri nasıl teşhis edilir? Birlikte inceleyelim…

PSA Kan Testi

Prostat kanseri teşhisi nasıl yapılır diyenler için ilk olarak PSA kan testinden bahsedebiliriz. PSA maddesi prostatın salgı bezlerinden salgılanır ve kanda da belirli bir seviyede bulunur. PSA değerinin düşük olması, kişinin kesin olarak prostat kanseri olmadığını; yüksek olması da prostat kanseri olduğunu göstermez. Ancak ürologların diğer muayenelerle birlikte hastayı değerlendirmesini sağlar.

PSA sadece kanserli durumda değil, iyi huylu prostat büyümesinde de kanda yükselebilir. Prostat kanseri teşhisi testi PSA, kişinin vücudundaki kanser miktarını gösterirken ne kadar yüksekse prostat kanseri de o kadar ilerlemiş denebilir. Prostat kanseri teşhisi koymadan önce PSA değerinde sınırın 4 ng/ml olarak düşünüldüğünü ancak birçok merkezde 2.5 ng/ml değerinin üstünde değerlerde biyopsi yapıldığını bilmelisiniz.

Ayrıca parmakla prostat muayenesi yapılırken de prostat bezi kolayca hissedilebilir ve kanser teşhisi hızlı sonuçlanabilir. PSA değerinin yükselmesi, elle muayenede kanserden şüphelenilmesi neticesinde ileri değerlendirme aşamasına geçilmelidir. Prostat kanseri teşhis yöntemleri arasında ileri seviyede uygulananlar:

  1. Prostat iğne biopsisi
  2. Mutliparametrik prostat MRI ile inceleme

Prostat kanseri teşhisi yapılırken MRI ile inceleme, doktorun şüphesinde ne kadar haklı olduğunu, şüpheli alanın boyutunu ve prostatın neresinde olduğunu göstermesi açısında önemlidir. Direkt iğne biyopsisine karar verilirse riskli bölgeden birkaç adet iğne biyopsisi alınabilir.

Lenf Nodu Biyopsisi

Prostat kanseri teşhisi için kullanılan yöntemlerden biri de lenf nodu biyopsisidir. Lenf nodları bağışıklık sisteminin küçük bezelye şeklindeki parçalarıdır. Üroloji uzmanı kanserinizin prostat bezinden yakındaki lenf nodlarına yayılmış olabileceğini düşünüyorsa bir lenf nodu biyopsisi yapılabilir.

BT (Bilgisayarlı Tomografi) Taraması

BDT (Bilgisayar Destekli Tomografi) taraması adı verilen prostat kanseri teşhis yöntemi, vücudun birçok görüntüsünü alan X ışınıdır. BT taraması sayesinde kanserin ne kadar yayıldığı tespit edilebilir.

Kemik Taraması (Sintigrafi)

Prostat kanseri nasıl teşhis edilir sorunuza bir diğer cevap olarak kemik taraması yapılmasını söyleyebiliriz. Sintigrafi sayesinde kanserin kemiklerinize yayılıp yayılmadığını öğrenebilirsiniz. Prostat kanser testi yapılırken kanınızın içerisine düşük düzeyde radyoaktif maddeden az miktarda verilir. Bu madde vücudun genelinde kemiklerin hasar görmüş alanlarına birikirler. Böylece prostat kanseri teşhisi yapılması kolaylaşmış olur.

MRG

Prostat kanseri teşhisi sırasında kullanılan MRG sisteminde X ışınları yerine radyo dalgaları ve güçlü mıknatıslar kullanılır. MRG taramaları kanserin prostat bezinin dışına yayılıp yayılmadığını da gösterir.

Makattan Parmakla Muayene

En yaygın kullanılan prostat kanseri tarama testlerinden olan makattan muayenede hastanın prostatına dokunularak büyüklüğü ve anormallikleri incelenir. Prostat kanseri nasıl anlaşılır sorusuna en hızlı cevap alınacak yöntemlerden biri budur.

Transrektal Ultrasonografi

Prostat kanseri teşhisi sırasında küçük bir sonda rektumun içine yerleştirilir. Sonda, eko üreten ve prostata çarparak geri dönen yüksek frekans ses dalgaları yayar. Bilgisayar ortamında sonogram resimleri oluşturulur. Böylece prostatta anormallik gösteren bölgeler teşhis edilebilir.

İnsülin-Benzer Büyüme Faktörü

İnsülin benzeri büyüme faktörü (IGF), kanser hücreleri için önemli bir büyüme ve antiapoptotik (hücre ölümünü engelleyici etkisi olan) faktördür. İnsülin benzeri büyüme faktörü bağlayıcı protein-3 (IGFBP-3) ise IGF-1 den bağımsız apoptozisi (hücre ölümü) uyarır ve büyümeyi engeller. Yüksek IGF-I ve düşük GFBP-3 seviyelerinin veya her ikisinin oranlarındaki yükselmenin, prostat kanseri riskinin dikkate alınması gerektiğini gösterir.

MR TRUS Füzyon Biyopsisi

Prostat kanseri teşhis yöntemleri arasındaki MR TRUS Füzyon biyopsisi, lokal veya genel anestezi ile uygulanmaktadır. mpMRG ile yüksek tümör riski taşıyan noktalar görüntülenip ultrason kılavuzluğunda biyopsi iğnesi doğrudan bu bölgelere yönlendirilme yapılır. Örnek almanın zor olduğu bölgelerden biyopsi almaya imkan tanıyan MR TRUS, yüksek riskli tümörlere kesine yakın tanı koymayı sağlar.

Prostat Kanserinde Erken Teşhis Neden Önemli?

Son yıllarda ölüm oranı yüksek kanser türlerinden biri olan prostat kanserinde erken teşhis ile yaşam kaybı oranları azaltılabilir. Aynı zamanda prostat kanseri teşhisi yapıldıktan sonra hastalığa bağlı yan etkilerin minimum düzeyde olması sağlanabilir. Erken prostat kanseri tanısı için PSA kan testi yaptırmak avantaj sağlamaktadır. Dijital-rektal muayene ve/veya transrektal (makattan) ultrason yöntemleri de erken tanıyı sağlayabilmektedir. Ancak prostat testleri risk taşıdığı için uzman doktor tarafından yapılmalıdır. Kişinin tercihine göre farklı tarama yöntemleri uygulanmalıdır.

Prostatınız Kanseri Misiniz? Öğrenmek İçin Aşağıdaki Testlerimizi Uygulayın!

Prostat kanseri olup olmadığınızı anlamak ya da şüphelerinize yanıt bulmak için prostat kanseri teşhisi sırasında kullanılan aşağıdaki testleri uygulayabilirsiniz. Testlere verdiğiniz cevaplara göre üroloğunuza başvurabilirsiniz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here