Böbrek Kanseri Nasıl Teşhis Edilir?

0
356
böbrek kanseri teşhisi

Böbrek kanseri, dünyada her yıl 300.000 kişide görülen; endüstrileşmiş ülkelerde daha sık karşılaşılan kanser türlerinden biridir. Böbrek kanserine yakalanma oranları erkeklerde 1/69 iken, kadınlarda 1/116’dır. Genellikle 60 yaş üstünde karşılaşılan böbrek kanseri, gelişmiş tanı teknolojisi sayesinde genç yaşlarda da karşımıza çıkmaya başlamıştır.

Erken tanının çok önemli olduğu böbrek kanserinde hastanın üroloğa ya da doktoruna başvurmasının sebepleri arasında:

  • İdrarda kan
  • Sırt ya da yan tarafta ağrı ya da basınç
  • Sırt ya da yan tarafta kitle veya yumru
  • Ayak bilekleri ve bacaklarda şişme
  • Yüksek tansiyon
  • Anemi
  • Yorgunluk
  • İştah kaybı
  • Açıklanamayan kilo kaybı
  • Soğuk algınlığı, grip gibi diğer enfeksiyonlardan kaynaklanmayan, tekrarlayan ateş
  • Erkeklerde testislerin etrafında varikosel gelişmesi gibi durumlar yer alır.

Hasta yukarıdaki şikayetlerden bir ya da birkaçına sahipse böbrek kanseri teşhisi koyulması için tarama ve testlere tabi tutulabilir. Böbrek kanseri teşhisi için kullanılan testler yardımıyla belirtilerin ne anlama geldiği anlaşılır.

Böbrek Kanseri Teşhis Yöntemleri

Böbrek kanseri tanı aşaması genellikle tesadüfi bir şekilde gerçekleşmektedir. Farklı sebeplerle yapılan radyolojik tarama sonucu tesadüfen böbrek kitlesi saptanabilir. Ancak tümörün iyi ya da kötü huylu olduğunu ayırt ettirecek bir yöntem henüz mevcut değildir. Dolayısıyla böbrekte rastlanan her kitle kanser olarak kabul edilmektedir.

Böbrek kanseri teşhisi sırasında her iki böbrekte de birden fazla kitle görülebilir. İlk olarak hastanın şikayetleri dinlenir ve sağlık öyküsü alınır. Tanı sırasında kan ve idrar tetkikleri yapılabilir. İdrarda rastlanan kan hücrelerinden hareketle tümörün komşu dokulara ya da organlara yayılıp yayılmadığını belirlemek için akciğer grafisi, intravenöz piyelografi (IVP), ultrasonografi, bilgisayarlı tomografi (BT), manyetik rezonans (MR), kemik sintigrafisi, pozitron emisyon tomografisi (PET) gibi testler ve uygulamalar yapılabilir.

Böbrek kanseri teşhisi için kullanılan testler:

  • Anamnez (hasta sorgulaması)-Fizik Muayene

Böbrek kanseri teşhisi sırasında ailede böbrek kanseri geçmişinin olup olmadığı ve diğer risk faktörleri incelenir. Karında ya da başka bir bölgede ele gelen kitle olup olmadığı tespit edilir.

  • Kan analizleri

Böbrek kanseri tanısı konmadan önce kan analizleri yapılarak anemi (kansızlık) ya da kanda yüksek kalsiyum, karaciğer fonksiyonlarında bozulma vb. durumlarının tespiti yapılır.

Görüntüleme yöntemleri;

  1. İntravenöz Pyelografi IVP (İlaçlı böbrek filmi)

Böbrek kanseri nasıl anlaşılır diye düşünen potansiyel hastalar için ilaçlı böbrek filmi uygulanır. Kalsifikasyon adı verilen kanser birikimleri bu filmlerde beyaz lekeler halinde gözlenebilir. Bu uygulamada böbrekte kitleye bağlı itilme veya renal pelviste (böbrekteki büyük havuz) dolma defekti şeklinde yer kaplayan lezyonlar görülebilir. İntravenöz pyelografinin doğruluk oranı %75’dir.

  1. USG

Böbrek kanseri teşhis yöntemi olarak USG dediğimiz üriner sistemi görüntülemede kullanılan non invaziv de uygulanmaktadır. Doğruluk oranı yüksek olan USG, doğruluk oranı yüksek bir yöntemdir. Lezyon büyüklüğü, solid-kistik ayrımı, böbrek komşuluğundaki dokulara ait hastalıkların tespit edilmesinde başarı oranı yüksektir.

  1. Bilgisayarlı Tomografi

Karın içi organların değerlendirilmesini sağlayan tomografi yöntemi de böbrek kanseri teşhisi için avantajlıdır. Damardan verilen kontrast madde sayesinde, böbrekte ultrasonografi ile belirlenen kitlenin maddeyi tutup tutmadığı ve kitlenin damarsal zenginliği incelenir. Kitlenin böbrek içindeki konumu da belirlenir.

  1. MR Görüntüleme

Kitlelerin yapısını yüksek doğrulukla göstermesi, yan etkilerinin az olması nedeniyle tercih edilen böbrek kanseri tanı yöntemi MR sayesinde kitlenin durumu ve özelliği anlaşılabilir.

  1. Sintigrafi

Böbrek kanseri teşhisi için kullanılan Sintigrafi, kemik ağrıları ve alkalen fosfataz yüksekliği olan hastalarda metastazların saptanmasını sağlar. Kontrast alerjisi olan hastalarda böbrek sintigrafisi böbrek fonksiyonlarını ve kitlenin damarları hakkında bilgi verir.

  1. PET(pozitron emisyon tomografisi)

Metastatik böbrek tümörlerinde tedaviye cevabı değerlendirmede rahatlıkla kullanılabilir.

  1. Biyopsi

Böbrek kanseri teşhisi için şüpheli bir durum varsa biyopsi yapılabilir. Ancak biyopsinin değerlendirilmesinde belli başlı sıkıntılar olabilir. Bunlardan en önemlisi patolojik değerlendirme için alınan materyal genellikle yeterli olamamaktadır. Dolayısıyla teşhis kesinlik içermemektedir. Böbrekteki kitlenin, metastaz şüphesi, abse ve lenfoma gibi, böbrek tümörü dışında bir sebepten kaynaklandığı düşünülen olgularda, tedavinin yönü değişeceğinden biyopsi faydalı olabilir.

Böbrek kanseri nasıl anlaşılır sorusu olanlar için tanıda klasik üçlü olarak bilinen idrarda gözle görülür kanama, yan ağrısı ve ele gelen kitle örneklenmektedir. Bu üç durumun bulunduğu her hastanın kanser olduğu kesin olarak söylenmese de yüksek ihtimal taşıdığı belirtilebilir.

Hastaların şikayeti doğrultusunda yapılan tahliller dolayısıyla anlaşılan böbrek kanseri teşhisi için günümüzde ¾ oranında rastlantının rol oynadığından bahsedebiliriz. Bu nedenle düzenli sağlık kontrollerinin yapılması gerektiğinin dikkatle altını çizebiliriz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here